Và bí mật từ huyệt Trung Phủ giúp tăng cường sức đề kháng
Kính gửi các học viên,
Sáng nay, trong buổi tập đầu tiên với bài “Làm mạnh hệ miễn dịch”, tôi có nói về vai trò của phổi – người lính tiên phong trong hệ miễn dịch của chúng ta.
Bây giờ, tôi xin phép được đi sâu hơn để các bạn hiểu rõ vì sao bài tập lại chú trọng đến phổi, và đặc biệt là huyệt Trung Phủ – “cánh cửa” quan trọng bậc nhất của phế kinh.
========================
「 HỆ MIỄN DỊCH CỦA CHÚNG TA GỒM NHỮNG GÌ? 」
Ngoài phổi, hệ miễn dịch còn có một “đội ngũ” hùng hậu:
1. Tuyến ức (Thymus) – “Nhà huấn luyện” tế bào miễn dịch
Nằm sau xương ức, phía trước tim.
Tuyến ức sản xuất và “huấn luyện” tế bào T (T-lymphocytes) – những chiến binh tinh nhuệ, có nhiệm vụ nhận diện và tiêu diệt các tế bào lạ, tế bào ung thư, virus, vi khuẩn.
2. Hệ bạch huyết (Lymphatic system) – “Hệ thống giao thông và xử lý rác”
Mạng lưới các mạch bạch huyết, hạch bạch huyết, lá lách, amidan, ruột thừa…
Dịch bạch huyết (lymph) lưu thông khắp cơ thể, thu gom vi khuẩn, virus, tế bào chết, độc tố, đưa về các hạch để “lọc” và tiêu diệt.
Lá lách là “trạm lọc máu” lớn nhất, đồng thời là kho dự trữ tế bào miễn dịch.
3. Tủy xương (Bone marrow) – “Nhà máy sản xuất chiến binh”
Sản sinh ra tất cả các tế bào máu, bao gồm bạch cầu – đội quân chủ lực của hệ miễn dịch.
4. Da và niêm mạc – “Bức tường thành” bảo vệ
Hàng rào vật lý đầu tiên ngăn chặn vi sinh vật xâm nhập.
5. Phổi – “Cửa ngõ không khí” và là tuyến phòng thủ trực diện
Phổi tiếp xúc trực tiếp với không khí bên ngoài – nơi chứa vô số vi khuẩn, virus, bụi mịn, hóa chất độc hại.
Niêm mạc phổi có các lông rung (cilia) và chất nhầy để bẫy và đẩy tác nhân gây hại ra ngoài.
Phổi còn chứa các đại thực bào (macrophages) – những “cỗ máy ăn tạp” chuyên nuốt chửng vi khuẩn, bụi bẩn.
=============================
「 TẠI SAO PHỔI LÀ “NGƯỜI LÍNH TIÊN PHONG”? 」
Các bạn có thể nhịn ăn, nhịn uống nếu nghi ngờ chất lượng thực phẩm, để tránh độc tố xâm nhập qua đường tiêu hóa.
Nhưng chúng ta không thể nhịn thở, dù biết rằng không khí xung quanh đang ngày càng ô nhiễm. Mỗi phút, mỗi giây, phổi phải tiếp nhận một lượng lớn không khí – kéo theo vô số tác nhân gây hại.
Vì vậy, phổi là cơ quan đầu tiên và thường xuyên nhất bị tấn công bởi độc tố. Cũng chính vì lẽ đó, phổi luôn trong tình trạng “căng mình” bảo vệ cơ thể.
Chẳng có gì ngạc nhiên khi trong bài tập “LÀM MẠNH HỆ MIỄN DỊCH”, chúng ta có rất nhiều động tác nhằm tăng cường chức năng phổi.
=======================
「 HUYỆT TRUNG PHỦ – “CỬA NGÕ” CỦA PHẾ KINH 」
Động tác đầu tiên trong bài tập chính là tác động vào huyệt Trung Phủ (Trung Phủ – 中府).
Vị trí: Huyệt nằm trên phế kinh, dưới xương đòn (xương quai xanh), ở chỗ lõm ngay phía trên nếp gấp nách, cách đường giữa ngực 6 thốn.
Tên gọi: “Trung” có nghĩa là trung tâm, “Phủ” có nghĩa là kho tàng. Huyệt Trung Phủ được ví như “kho tàng” của khí ở trung tiêu – nơi hội tụ và điều hòa khí của phổi.
Tác dụng của huyệt Trung Phủ đối với sức khỏe:
Đối với hệ hô hấp – phổi:
Làm sạch phổi: Kích thích huyệt Trung Phủ giúp long đờm, giảm ho, làm sạch niêm mạc phổi, hỗ trợ cơ thể tống xuất các chất độc hại, bụi mịn, vi khuẩn ra ngoài.
Tăng cường chức năng trao đổi khí: Giúp phổi hoạt động hiệu quả hơn, tăng lượng oxy hấp thu, cải thiện tình trạng khó thở, hen suyễn, viêm phế quản.
Phòng ngừa bệnh hô hấp: Thường xuyên tác động vào huyệt Trung Phủ giúp tăng sức đề kháng của niêm mạc phổi, giảm nguy cơ mắc các bệnh như cảm cúm, viêm phổi, COVID-19.
Đối với hệ miễn dịch tổng thể:
Kích hoạt phế kinh, kéo theo sự lưu thông khí huyết toàn thân: Khi phế kinh thông suốt, khí huyết lưu thông dễ dàng, giúp các cơ quan miễn dịch khác (tuyến ức, hệ bạch huyết) hoạt động hiệu quả.
Tăng cường vệ khí (khí bảo vệ bề mặt cơ thể): Trong Đông y, phổi chủ về vệ khí – lớp khí bảo vệ da lông, lỗ chân lông. Tác động vào Trung Phủ giúp vệ khí vững vàng, hạn chế cảm nhiễm từ bên ngoài.
Giảm viêm, ổn định miễn dịch: Các nghiên cứu hiện đại cho thấy kích thích huyệt Trung Phủ có tác dụng điều hòa phản ứng viêm, giúp hệ miễn dịch không bị “quá tải” hoặc “tấn công nhầm” vào cơ thể.
Đối với sức khỏe tinh thần:
Giải tỏa cảm xúc tiêu cực: Trong Đông y, phổi liên quan đến cảm xúc buồn bã, đau thương. Khi phế kinh bị tắc nghẽn, người ta dễ rơi vào trạng thái u uất, bi quan. Kích thích huyệt Trung Phủ giúp khí lưu thông, giải tỏa những cảm xúc này, mang lại tinh thần lạc quan, yêu đời.
Tăng cường “khí dũng cảm”: Phổi còn được gọi là “tướng quân”. Tác động vào Trung Phủ giúp tăng cường sự tự tin, quyết đoán, dám đối mặt với khó khăn.
========================
「 CÁCH TÁC ĐỘNG VÀO HUYỆT TRUNG PHỦ TRONG BÀI TẬP 」
Trong bài “Làm mạnh hệ miễn dịch”, chúng ta đã thực hành:
Xác định huyệt Trung Phủ – đặt đầu ngón tay vào chỗ lõm dưới xương đòn, hướng ra phía ngoài vai.
Gõ nhẹ hoặc day ấn – kết hợp với hít thở sâu, tưởng tượng năng lượng từ huyệt lan tỏa khắp lồng ngực, làm ấm và khai thông phế kinh.
Kết hợp xoay hông, eo – giúp khí huyết lưu thông toàn thân, hỗ trợ phổi hoạt động nhịp nhàng.
Các bạn hãy chú ý cảm giác khi tác động vào huyệt này: có thể thấy ấm áp, dễ chịu ở vùng ngực, hơi thở trở nên sâu và nhẹ nhàng hơn. Đó là dấu hiệu cho thấy phế kinh đang được khai thông.
Còn đối với những người phổi yếu hoặc đang mắc những chứng bệnh về phổi, chỉ ấn nhẹ vào huyệt Trung Phủ là thấy đau nhói, có cảm giác ngón tay mình lõm sâu vào và thậm chí nghe tiếng nước lép nhép nữa…
==================
「 LỜI KHUYÊN 」
Các học viên hãy ghi nhớ:
Phổi là “cửa ngõ” quan trọng nhất, cũng là “lá chắn” vất vả nhất. Mỗi ngày, chúng ta hít thở khoảng 20.000 lần. Mỗi lần hít vào là một lần phổi phải “gồng mình” lọc sạch không khí để bảo vệ cơ thể.
Hãy trân trọng và chăm sóc phổi bằng cách:
Tập luyện đều đặn – đặc biệt là các bài tập khí công, thở sâu.
Giữ ấm vùng ngực, cổ – nhất là khi trời lạnh, khi ra đường.
Tránh khói bụi, hóa chất độc hại – đeo khẩu trang khi cần thiết.
Duy trì không gian sống trong lành – trồng cây xanh, dùng máy lọc không khí.
Và đừng quên: mỗi buổi sáng, hãy dành vài phút để “đánh thức” huyệt Trung Phủ – cánh cửa của phổi. Đó là món quà nhỏ nhưng vô giá mà bạn dành tặng cho hệ miễn dịch của chính mình.
=========================
OM MANI PADME HUM
Trần Hoài Văn
Chưởng môn Khí Đạo Himalaya tại Việt Nam
P/S: Trong các buổi học tới, chúng ta sẽ tiếp tục khám phá những động tác khác bổ trợ để phổi luôn khỏe mạnh.
